İLK KEZ YURTDIŞINA ÇIKACAKLARA TAVSİYELER – GEZGİN NOTLARI

Yurtdışına ilk kez çıktığımı hatırlıyorum da nasıl heyecanlanmıştım. Her şeyin ilkini yaşadığım bu deneyim benim için heyecanla karışık koca bir belirsizlik taşıyordu. Pasaport, vize, uçak bileti, farklı bir dil, bilmediğin sokaklar… Hepsi bir arada düşünülünce göz korkutucu olabiliyor gerçekten. Şunu en baştan söyleyeyim, ilk yolculuk her zaman en unutulmaz olanı. Yıllardır yollarda olan bir gezgin olarak bu yazının ilk kez yurtdışına çıkacaklara tavsiyeler içeren yol gösterici bir rehber olmasını istedim. Şimdiden iyi gezmeler…

Benim ilk defa yurtdışına çıkışım oldukça heyecanlıydı çünkü sadece ilk yurtdışı deneyimi değildi, hem ilk defa tek başıma bir yere gidiyordum hem de ilk defa uçağa biniyordum. Her şey çok karışık geliyordu bana ama biraz cesaretle hepsi rahatça atlatıldı. Şu an seyahat etmek artık hayatın bir parçası oldu bile. Bazıları için bilinmezlik içeren bu maceraya önceden hazırlanmak insanı bir nebze olsa da rahatlatabiliyor.

O zaman listemize başlayabiliriz artık.

İLKE KEZ YURTDIŞINA GİDİYORSANIZ BUNLAR AKLINIZDA OLSUN

1. Pasaport ve vize: Yolculuğun temel taşları

Yurtdışı hayallerinin ilk somut adımı pasaport. Eğer henüz pasaportun yoksa, seyahat planlarına başlamadan başvuru işlemlerini tamamlamanızı öneririm. Normalde en fazla 1 hafta gibi kısa bir sürede tamamlanan işlemler bazı dönemlerde farklı sebeplerle uzayabiliyor. O yüzden öncelikle bu işlemi tamamlayıp geri kalan şeylere konsantre olmak en iyisi.

İlk defa pasaport çıkartacaksanız PASAPORT NASIL ÇIKARTILIR yazım işinize yarayabilir. 

Bir pasaportunuz varsa geçerlilik süresini mutlaka kontrol et; birçok ülke, seyahat bitiş tarihinden sonra en az 6 ay geçerli pasaport istiyor. “Nasıl olsa son 1-2 ayın var” diye düşünebilirsiniz ama kapıdan geri çevrilme ihtimalini olduğunu hatırlatmak isterim. Ve mutlaka pasaportunuzda en az 2 boş sayfa olmasına dikkat edin. 

Vize konusu ise ülkeye göre değişiyor. İlk defa gideceğiniz ülkeyi bu deneyimi en rahat yaşayacağınız yere göre seçmenizi öneririm. Vizesiz hatta pasaportsuz bile gidebileceğiniz ülkeler olduğunu aklınızda bulundurun. 

• Vizesiz ülkeler (Balkanlar, bazı Güney Amerika ülkeleri gibi)
• Kapıda vize veya e-vize isteyen ülkeler
• Schengen, İngiltere, ABD gibi önceden başvuru gerektiren ülkeler
• Hatta pasaportsuz ülkeler: Kıbrıs, Gürcistan, Ukrayna

İlk seyahat için tavsiye: Vizesiz ya da e-vize ile gidilebilen ülkeleri tercih etmek, süreci çok daha stressiz hale getirir.

TÜRK VATANDAŞLARINDAN VİZE İSTEMEYEN ÜLKELER yazım için buraya bakabilirsiniz. 

2. İlk ülke seçimi: Kendinle uyumlu bir rota belirle

İlk yurtdışı seyahati için rota seçimi çok önemli. Herkes Paris’e ya da Londra’ya gitmek zorunda değil. Kendine şu soruları sor:

• Dil konusunda ne kadar rahatım?
• Şehir mi, doğa mı beni daha çok mutlu eder?
• Tek başıma mı, biriyle mi gidiyorum?
• Bütçem ne kadar?

Bu soruların yanıtlarına göre seçim yapabileceğin o kadar çok yer var ki. Bir önceki maddedeki vizeli-vizesiz hatta pasaportsuz gidebileceğin ülke seçeneklerini de mutlaka değerlendir. 

Tavsiye: İlk seyahatte ulaşımı kolay, turist altyapısı güçlü ve güvenli ülkeler her zaman avantaj sağlar.

3. Uçak bileti ve tarih seçimi: Esnek ol, kazan

Uçak biletleri seyahat bütçesinin büyük kısmını oluşturur. Eğer tarihlerinde esnek olabiliyorsan çok daha uygun fiyatlara bilet bulabilirsin. Ülkeni seçtin ve tarihlerini de aşağı yukarı belirledinse uçak şirketlerinin kampanya dönemlerini beklemeye başlayabilirsin. Bu şirketler en az 3-4 ay öncesinde hatta 1 yıl öncesine kadar kampanya duyuruları yapabiliyor. O yüzden mutlaka bunlardan haberdar olabileceğin kanalları takip etmeye başlamalısın.

• Hafta içi uçuşlar genelde daha ucuzdur
• Sabah erken veya gece uçuşları avantajlı olabilir
• Farklı havalimanlarını kontrol et, aktarmalı uçuşlara bak

UCUZA UÇAK BİLETİN NASIL BULUNUR merak ediyorsanız bu yazıda detaylıca anlattım. Çok işinize yarayacağından eminim.  

İpucu: Direkt uçuşlar biraz daha pahalı olsa da aktarmalı ve karmaşık rotalara göre çok daha az streslidir.

4. Konaklama: İlk seyahatte güvende hissetmek önemli

Konaklama seçerken ucuzluk kadar konum ve güvenlik de önemli bir konu. Özellikle de ilk defa yurtdışına gidiyorsanız. Tek başınıza gidiyorsanız bu konu her zaman dikkat edilecekler listesinin en başında geliyor. Yıllardır tek başına gezen ve Hindistan, İran gibi ülkelere tek başına giden bir kadın gezgin olarak benim için de en dikkat ettiğim konulardan biridir. Özellikle tek başımaysan şunlara çok dikkat ediyorum: 

• Şehir merkezine yakın bölgeler
• Toplu taşımaya yakın oteller veya daireler
• Yorum sayısı yüksek ve puanı iyi yerler

Önemli hatırlatma:İlk seyahatte hostel yerine butik otel veya iyi puanlı bir Airbnb, adaptasyonu kolaylaştıracaktır.

5. Seyahat Sigortası: Umarım gerekmez ama olmalı

Birçok kişi seyahat sigortasını gereksiz görür, vize almak için şart koşulan bir angarya gibi algılar ama özellikle yurtdışı seyahatlerinde bana göre olmazsa olmazlardan biridir. Bugüne kadar çok şükür seyahatlerimde başıma bir şey gelmedi ama bilmediğimiz bir yerde herhangi bir kaza sonucu başımıza ne zaman ne geleceğini inanın bilemeyiz. O yüzden her şeye hazırlıklı olmakta fayda var. Vize ile şart olsa da olmasa da yurtdışı seyahatlerimde birkaç günlük dahi gidiyor olsam da mutlaka sigorta yaptırıyorum.

Tabii ki, bunu sadece sağlık diye de algılamamak lazım, yaptırdığım sigortalara aynı zamanda bagaj kaybı, uçuş iptali gibi maddeleri de eklemeye çalışıyorum. Bunların genel tutara pek bir etkisi olmuyor açıkçası. 

Şunlar maddelere mutlaka dikkat edin:

• Sağlık sorunları
• Bagaj kaybı
• Uçuş iptalleri

Önemli hatırlatma: Küçük bir masraf, büyük bir güven sağlar.

6. Para, kart ve bütçe planı

Yurtdışına çıkarken dikkat edilecek konulardan biri de bu para konusu. Ben genelde geziye ayırdığım paranın tamamını nakit olarak yanıma almıyorum. Aldığım nakti de tek bir yerde taşımamaya dikkat ediyorum. Zaten artık birçok Avrupa ülkesinden neredeyse her şey kredi kartıyla ödeniyor. Özellikle İngiltere’ye gidiyorsanız 5 pound bile nakit harcamadan dönme ihtimaliniz çok yüksek. O yüzden kredi kartınızın yurtdışı alışverişlerine açık olduğundan ve komisyon oranlarından öncesinde haberdar olun.

Yanınıza alacağınız nakitin bir kısmını ya da tamamını gitmeden almaya çalışın. Öncelikle gideceğiniz ülkenin parasını Türkiye’de bulamıyorsanız yanınızda Euro ya da dolar bulundurmaya çalışın. Çünkü çok az ülkede TL bozan bir yer bulabileceğinizi hatırlatmak isterim. Schengen ya da Avrupa ülkeleri dışındaysanız dolar daha çok işinize yarayacaktır. 

Buradan alamadıysanız havalimanında ya da tren garlarındaki döviz bürolarını kullanabilirsiniz ama buralar genellikle çok yüksek kurlardan bozduklarından ilk etapta işinize yarayacak bir tutarı bozdurmanızı geri kalan kısmı ise şehir merkezinde fiyatları kontrol ederek bozdurmanız tavsiye ederim. Mesela Prag, bu konuda oldukça ilginç yerlerden biri, her döviz bürosunda inanılmaz farklarla karşılaşabiliyorsunuz. 

• Bir miktar nakit
• En az bir kredi kartı
• Mümkünse yurtdışı kullanımına açık banka kartı

İlk kez gidenlere öneri: Gitmeden önce bankanı arayıp kartının yurtdışı kullanımına açık olduğundan emin ol.

7. Telefon faturanız canınızı yakmasın!

10 -15 yıl öncesinde yurtdışına çıkışlarda telefon hatları bizlere acı şoklar yaşattığını çok iyi hatırlıyorum. İnternet kullanımının az olduğu dönemlerde telefon hatlarına öyle yüksek bedeller ödeniyordu ki inanamazsınız. Neyse ki, şimdilerde internete ve wifi hizmetlerinin fazlasıyla yaygın olarak kullanımı bu sorun büyük ölçüde çözülmüş durumda. İsterseniz telefon hattınızı hiç kullanmayarak iletişimi koparmadan seyahat yapmak mümkün olabiliyor. 

Öncellikle telefon hattınızı yurtdışı kullanıma (ROAMING) açık olduğundan emin olun. Başınıza ne geleceğini bilemezsiniz, gerektiğinde kullanabileceğinizi bilmek içinizi rahatlatacaktır. 

Yurtdışına çıkıyorsanız şu alternatiflerinden birini kullanabilirsiniz: 

• Hattınıza her gün başına bir tutar ödeyerek normal hattınızdaki konuşma ve internet paketlerini devam ettirebilirsiniz. Bu 1-2 yıl öncesine kadar özellikle kısa gezilerde mantıklı bir çözümdü ama şu an günlük tutarlar o kadar yüksek ki, ben şahsen çok çok gerekmedikçe kullanmamayı tercih ediyorum 
• Yine mevcut hattınızın toplu internet paketlerinden birini kullanabilirsiniz. Mesela 1 haftalık 3 GB, aylık 5 GB gibi… Bu da yine kısa gezilerde, çok internet kullanımı yapmıyorsanız mantıklı geliyor bana. En son Makedonya gezisinde böyle bir seçenek kullandım. Haftalık 3 GB’lık bir paketi 500 TL’ye aldım ve sadece harita, anlık bilgilere bakmak için vs. kullandığımdan bana fazlasıyla yetmişti. 
• E-sim kullanmak. Artık akıllı telefonların birçoğunda e-sim özelliği var. Bu sayede telefonunuza bir kez kurulumunu yapıp sonrasında gittiğiniz ülkeye göre paket satın alarak rahat ve uygun fiyatlarla telefonunuzu kullanmaya devam edebiliyorsunuz. Bunun için Airalo, Roamless gibi birçok seçenek var. Gittiğiniz ülkeye göre bu seçimi yapabilirsiniz.  
• ROAMLESS uygulamasını indirdikten sonra bu kod ile satın alma yaparsanızı her ikimiz de 5 USD’lık bir kredi kazanacağız. FIGEN4C5

8. Dil meselesi: Bilmemek artık engel değil

“Dil bilmiyorum, nasıl gezeceğim?” sorusu ilk kez yola çıkanların en büyük korkusu oluyordu ama sanırım bu korku da artık aşılıyor. 

Şunu net söyleyeyim: Dil bilmemek bana göre engel değildi ama artık bir hiçbir şekilde engel değil. En ücra köşelerde bile internet sayesinde birçok sorunu çözüme kavuşturabiliyorsunuz. 

Gürcistan’da küçük bir kasabada kaldığım bir pansiyonda bile teyzeler Google Translate’i kullanarak iletişim sorununu çözmüşlerdi. O yüzden bunu kendinize bir engel olarak görmeyin. Şu bir gerçek ki, dil biliyor olmanız işinizi kesinlikle kolaylaştıracak ve sizi inanılmaz özgürleştirecek. Ve gittiğiniz yerlerde sizlere çok güzel dostlukların da kapısını açacak.

Neler kullanabilirsiniz:

• Google Translate
• Harita uygulamaları
• Ve tabii ki, görseller ve beden dili

Not: Gülümsemek ve nazik olmak, çoğu ülkede evrensel bir dil.

9. Bavul hazırlığı: Az eşya, çok özgürlük ve doğru kıyafet

İlk seyahatte yapılan en büyük hatalardan biri çok fazla eşya almak oluyor. İnanın hala benim için bile bir seyahatte yaşadığım en önemli sorunlardan biri bu yanıma alacağım kıyafet ve eşyalar konusu. Özellikle de kamp gibi detaylı malzeme almam gereken bir geziye gidiyorsam. Planlı olmak, gideceğiniz yeri- bölgeyi iyi çalışmak, hava durumunu incelemek işinizi oldukça kolaylaştıracak. Bir de gezilere (yazlık, kışlık, kamp gibi) göre bir çanta listesi yapmak unutulmaması gereken şeyler hatırlamak açısından iyi oluyor. 

Özellikle şunlara dikkat edin:

• Rahat ayakkabı
• Mevsime uygun birkaç kombin
• Temel ilaçlar
• Adaptör (Her ülkenin farklı voltaj sistemleri olabiliyor ve farklı prizler kullanabiliyorlar. O yüzden gitmeden önce bunu kontrol edin ve uygun bir adaptör almayı ihmal etmeyin.)
• Çok şey almaktansa “Gerekirse oradan alırım” düşüncesiyle hareket edin.

 KAMP ÇANTAMDA NELER VAR? yazılarım bu konuda işinize yarayabilir.

Çok önemli not: Uçak bileti alırken uygun valiz ağırlığı almayı ve sonrasında hazırlık yaparken buna uygun şekilde valiziniz hazırlamayı mutlaka ama mutlaka aklınızda bulundurun.  Bazı uçak firmalarının bu konuda çok katı kuralları olduğunu hatırlatmak isterim. 

10. Seyahat uygulamalarını telefonunuza indirin. 

İlk yurtdışı seyahatinde telefonundaki doğru uygulamalar, en az pasaportun kadar işe yarar. Kaybolduğunda, dil bilmediğinde, ulaşımı çözmeye çalışırken ya da bütçeni kontrol ederken bu uygulamalar seni gerçekten rahatlatacak.

Harita ve Navigasyon

• Google Maps: Yürüyüş rotaları, toplu taşıma, restoranlar ve offline harita indirme özelliğiyle vazgeçilmez.
• Maps.me: İnternet olmadan çalışan detaylı haritalar için çok kullanışlı.

Tavsiye: Gitmeden önce gideceğin şehirlerin haritalarını offline indir.

Ulaşım ve Uçuş Takibi

• Skyscanner: Uçak bileti araştırmak ve fiyat karşılaştırmak için.
• Flighty / App in the Air: Uçuş gecikmeleri ve kapı değişiklikleri için birebir.
• Rome2Rio: Bir şehirden diğerine nasıl gidileceğini (tren, otobüs, uçak) net şekilde gösterir.

Konaklama

• Booking.com: Otel ve daire seçenekleri, kullanıcı yorumlarıyla birlikte.
• Airbnb: Özellikle uzun konaklamalar ve yerel deneyimler için.

Dil ve İletişim

• Google Translate: Kamera ile çeviri ve offline dil paketleri sayesinde büyük kurtarıcı.
• Duolingo: Seyahat öncesi temel kelimeleri öğrenmek için eğlenceli bir başlangıç.

Para ve Bütçe Yönetimi

• Wise: Uygun kurla para harcama ve farklı para birimlerini yönetme.
• XE Currency: Güncel kur takibi için.

Yeme-İçme ve Keşif

• Google Maps: Mekan yorumları ve fotoğraflar.
• Tripadvisor: Popüler noktalar ve gezgin yorumları.
• TheFork (Avrupa): Restoran rezervasyonu ve indirimler için.

Organizasyon ve Belgeler

• Google Drive: Pasaport, vize, sigorta belgelerinin dijital kopyaları için.
• Notion / Apple Notes: Planlar, adresler ve küçük notlar için.

Tavsiye: Tüm uygulamaları yola çıkmadan önce indir, hesaplarını oluştur ve mümkün olanları offline kullanıma hazırla. Yolda internet her zaman düşündüğün kadar kolay olmayabilir.

10. Güvenlik ve sağduyu

Yurtdışı, sanıldığı kadar tehlikeli değil ama kesinlikle dikkatli olmak gerektiğini söylemeliyim. Avrupa ülkelerinde tek başıma seyahat ederken kendimi rahat hissediyorum ama her zaman her yerde ben özellikle geceleri çok dikkatli olmaya çalışıyorum. O yüzden tek başımaysam merkezi yerlerde kalmaya, geç saatlerde tek başıma tenha yerlerde olmamaya dikkat ediyorum. 

Şunlar aklınızda olsun:

• Kalabalık yerlerde eşyalarına dikkat et
• Özellikle tüm paranı tek bir yerde saklama
• Pasaport, vize sayfası, kimlik, ehliyet gibi önemli evrakların fotoğrafını telefonunda sakla ya da kendine email at.
• Geceleri ıssız sokaklardan kaçın

Önemli not: Kendi ülkende nasıl davranıyorsan, yurtdışında da benzer bir sağduyu yeterli.

11. Kendine zaman tanı ve anın tadını çıkar

İlk yurtdışı seyahati bir yarış değil, mümkün oldukça gördüğün yerleri anlamaya çalış ve keyif almaya bak.

• Her yeri görmek zorunda değilsin
• Planların değişebilir
• Kaybolmak bazen en güzel anıları yaratır

Şu kısa kısa notlar da çok işine yarayacak: 

• Online check-in yapmayı unutma!
• Harç ödemesini yaptığından emin ol. Artık sadece elektronik olarak ödendiğini hatırlatmak isterim. Mobil bankacılıktan, internet vergi dairesinden ve havalimanındaki makinelerden rahatlıkla ödenebiliyor. 
• Havalimanına 2 ya da 3 saat önce gidin
• Kesici delici ve sıvı maddeleri mutlaka uçak altı bagajınıza koyun!
• Uçuşunuzda aktarma varsa nasıl aktarma yapacağınızı kontrol edin. Bazen bağlantılı uçuşlarda tek bir check-in yapılıyor bazen de valiz aktarmalarınızı kendiniz yapmanız gerekebiliyor.
• Varış ülkesinde pasaport kontrolü için evraklarınızı hazır bulundurun. Bazı ülkelerde polis, otel bilgilerini, dönüş biletini görmek isteyebiliyor.
• Hattınızı açmayacaksanız, otelinizin adresini haritalarınıza, telefonunuza mutlaka kaydedin.
• Gezilecek yerler, yemek-içme alternatifleri konusunda mutlaka bir ön çalışma yapın, blogları okuyun. 
• Yan kesiciler her şehirde var! Kalabalık yerlerde çok dikkatli olun. 

Daha fazla fotoğraf ve güncel gezileri kaçırmamak için instagram sayfamı takip etmeyi unutmayın: Figen Kokol